ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗ: ΚΟΣΜΟΣ

Όπλα εναντίον φημών

Του Νίκου Α. Τούλιου

Σκόπια: Με νέους εξοπλισμούς αντιμετωπίζει η κυβέρνηση την κινδυνολογία περί μιας νέας «εαρινής επίθεσης» των Αλβανών ανταρτών. 

            Μέσα σε κλίμα κινδυνολογίας για απειλούμενη «εαρινή επίθεση» των εξτρεμιστών, αλλά και διαψεύσεις από την πλευρά των Αλβανών, ανεβαίνει το πολιτικό θερμόμετρο στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, ενώ τα περισσότερα κόμματα προετοιμάζονται για πρόωρες βουλευτικές εκλογές.

            Στο πλαίσιο της συμφωνίας της Αχρίδας, που υπογράφηκε τον Αύγουστο 2001, ο «Εθνικός Απελευθερωτικός Στρατός» (UCK) των Αλβανών παρέδωσε τον οπλισμό του και διαλύθηκε, αλλά ορισμένες προκηρύξεις από διάφορες μυστηριώδεις ομάδες, που έχουν αποσχιστεί από αυτόν, δίνουν την αφορμή στα «γεράκια» από το σλαβομακεδονικό στρατόπεδο να κινδυνολογούν.

«Ουδέν πρόβλημα»

            Όμως, το «Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας», με επικεφανής τον πρόεδρο της χώρας, Μπόρις Τραϊκόφσκι, εκτιμά πως «η κατάσταση από την άποψη της ασφάλειας είναι σταθερή». Μπορεί να υπάρχουν ενδείξεις ότι ίσως προκληθεί επιδείνωση της κατάστασης, αλλά η παρουσία του ΝΑΤΟ απέτρεψε την επανάληψη των συγκρούσεων.

            Ωστόσο, οι κυρίαρχοι κύκλοι της χώρας αξιοποίησαν τη συμφωνία του Αυγούστου για να προχωρήσουν σε εντατικό εξοπλισμό του στρατού από την Ουκρανία, που έχει αναδειχθεί ο κυριότερος προμηθευτής όπλων για τη FYROM. Εκτός από τα σοβιετικής άρματα και οκτώ ελικόπτερα, που προμηθεύθηκαν οι ένοπλες δυνάμεις από την Ουκρανία, αναμένουν και τέσσερα βομβαρδιστικά Σουχόι.

            Τις φημολογίες για αναζωπύρωση της βίας ενέτεινε προκήρυξη, που κυκλοφόρησε από τον σκιώδη «Αλβανικό Εθνικό Στρατό» (AKSh), ο οποίος υποτίθεται ότι είναι παραφυάδα του UCK. Η μυστηριώδης οργάνωση, την ύπαρξη της οποίας αμφισβητούν τα αλβανικά κόμματα, δηλώνει ότι ετοιμάζεται για νέες συγκρούσεις, προσφέροντας έτσι άλλοθι στους «σκληρούς» της κυβέρνησης, όπως ο πρωθυπουργός Γκεοργκιέφσκι και ο υπουργός Εσωτερικών Μπόσκοφσκι, οι οποίοι δεν κρύβουν τις διαθέσεις τους για εξοπλισμό παραστρατιωτικών ομάδων, ώστε να είναι έτοιμοι να αντιμετωπίσουν το «δεύτερο αντάρτικο» των Αλβανών.

            Βέβαια η προκήρυξη διαψεύσθηκε κατηγορηματικά από τα αφοπλισμένα πλέον στελέχη του «Αλβανικού Απελευθερωτικού Στρατού», όπως ο Αλί Αχμέτι, ο οποίος κατειγορείται τώρα από τα ακραία στοιχεία ως «μετριοπαθής»… «Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να μιλάει για λογαριασμό του UCK εκτός από την πρώην ηγεσία του» δηλώνουν τα πρώην στελέχη της οργάνωσης, αλλά οι μικτές αστυνομικές περιπολίες δυσκολεύονται να μπουν σε ορισμένα χωριά, που υπήρξαν προπύργια του UCK, γιατί οι Αλβανοί κάτοικοί τους φοβούνται ότι αυτό θα σημάνει επιστροφή στην προηγούμενη κατάσταση.

            Από όλες τις πλευρές τονίζεται η ανάγκη να παραταθεί η παραμονή των δυνάμεων του ΝΑΤΟ και πέραν του Μαρτίου, ενώ οι ευφάνταστοι επικαλούνται εκθέσεις της CIA, η οποία εκτιμά ότι η χώρα κινδυνεύει από τις νέες συγκρούσεις, που θα δημιουργήσουν κύματα προσφύγων.

Πρόωρες εκλογές

            Η δυσκολία, όμως, να υλοποιηθούν κάποιες πλευρές της συμφωνίας της Αχρίδας οδηγεί τα περισσότερα κόμματα, εκτός από το εθνικιστικό κόμμα WMRO του Γκεοργκιέφσκι, να επιθυμούν πρόωρες εκλογές το Μάιο, ώστε να μετατεθεί για αργότερα η εφαρμογή των υπολοίπων διατάξεων της συμφωνίας.

            Οι δυτικοί αξιωματούχοι προσπαθούν να υποβιβάσουν τον κίνδυνο ενδεχόμενης εαρινής επίθεσης των Αλβανών, αλλά δεν βλέπουν τα ενθαρρυντικά στοιχεία και από τις δύο μεγάλες εθνικές ομάδες, που θα δείξουν τη θέλησή τους να συνυπάρξουν ειρηνικά.

            Αναπόφευκτα η κατάσταση στο εσωτερικό της FYROM συνδέεται με τις εξελίξεις στο γειτονικό Κόσοβο, γιατί οι δύο αυτές περιοχές αποτελούν συγκοινωνούντα δοχεία. Όσο κρατάει η εκκρεμότητα στο Κόσοβο με την αδυναμία ομαλής διαβίωσης Αλβανών και Σέρβων, τόσο επηρεάζεται η κατάσταση και στη FYROM.

            ΟΙ τρεις αλλεπάλληλες αποτυχημένες προσπάθειες του Ιμπραϊμ Ρουγκόβα, του αναμφισβήτητου ηγέτη του Κοσόβου, να αναδειχθεί πρόεδρος από τη νέα Εθνοσυνέλευση δείχνουν τα σαθρά θεμέλια της ιδιόμορφης «πολιτείας», η οποία προσπαθεί να διαμορφώσει ξεχωριστούς θεσμούς κάτω από τον έλεγχο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ.

            Οι ελάχιστες ψήφοι, που έλειπαν από τον Ρουγκόβα για να αναδειχθεί πρόεδρος, δεν του δόθηκαν από τους πρώην ηγέτες του «Απελευθερωτικού Στρατού του Κοσόβου», που διεκδικούν ως αντάλλαγμα τη θέση του πρωθυπουργού, την οποία με τη σειρά του ο Ρουγκόβα δεν την προσφέρει.

            Όμως και οι 23 εκλεγμένοι Σέρβοι της Συνέλευσης αρνήθηκαν να στηρίξουν με την ψήφο τους τον Ρουγκόβα, φερόμενοι ακριβώς όπως παλαιότερα οι Αλβαοί. Τότε οι Αλβανοί αρνούνταν να μετάσχουν στις εκλογές για να μη νομιμοποιήσουν τη σερβική κυριαρχία και τώρα οι Σέρβοι αρνούνται να ψηφίσουν Αλβανό για να μη νομιμοποιήσουν τη δεδομένη πια αλβανική κυριαρχία.

            Όσο περνάει ο καιρός, τόσο περισσότερο φαίνεται η εξάρτηση των εξελίξεων στα δυτικά Βαλκάνια από την παρουσία των ξένων δυνάμεων. Όσο, όμως, αυτές δεν δρουν αποφασιστικά για την εδραίωση δημοκρατικών θεσμών, θα παραμένει πάντα ανοικτός ο κίνδυνος επανάληψης των συγκρούσεων.