ΕΥΡΩΠΗ ή ΚΟΣΜΟΣ

Επικίνδυνο παιχνίδι

Του Νικου Α. Τουλιου

Η καταδίκη της Αυστρίας και η λήψη μέτρων εναντίον της από την Ευρωπαϊκή Ένωση, λόγω της εισόδου στην κυβέρνηση του ακροδεξιού Κόμματος της Ελευθερίας του Γκεργκ Χάιντερ, έχει προκαλέσει ποικίλες αντιδράσεις και ερμηνείες, θετικές ή αρνητικές, που ταυτίζονται πάντως στην απερίφραστη και έντονη καταδίκη του νεοναζισμού.

Οι θετικές, που ξεκινούν από τη διαπίστωση ότι η Ευρώπη είναι αποφασισμένη να υπερασπισθεί τις «αρχές και τις αξίες της», φθάνουν στο σημείο να υποστηρίξουν πως αποδείχθηκε ότι η «πολιτική Ευρώπη υφίσταται».

Οι αρνητικές εντοπίζονται στην υπεράσπιση του σεβασμού της λαϊκής βούλησης και της εθνικής κυριαρχίας μέχρι του σημείου η αντίδραση της Ένωσης κατά της Αυστρίας να ταυτίζεται στη χώρα μας με τη στρατιωτική επέμβαση του ΝΑΤΟ στο Κόσοβο. Η άποψη αυτό ενισχύεται μάλιστα από την προέκταση που προσέδωσαν στις αντιδράσεις τους Ευρωπαίοι πολιτικοί, τονίζοντας ότι για πρώτη φορά η

Σε καμιά περίπτωση, όμως, δεν πρέπει να ταυτίζονται οι αντιδράσεις κατά της Αυστρίας με τους ΝΑΤΟϊκούς βομβαρδισμούς κατά της Σερβίας για το Κόσοβο, γιατί πρόκειται για εντελώς ανόμοιες περιπτώσεις. Στην περίπτωση της Αυστρίας πρόκειται για καθαρά προληπτική αντίδραση, ενώ στο Κόσοβο το έγκλημα ήταν διαρκές.

Η μόνη ομοιότητα, που υφίσταται μεταξύ των δύο περιπτώσεων, έγκειται στο γεγονός ότι οι αντιδράσεις των τρίτων δεν έχουν κανένα νομικό έρεισμα, είναι επομένως παράνομες βάσει του διεθνούς δικαίου και του καταστατικού χάρτη του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Γι’ αυτό και διευκολύνεται η αυθαίρετη ερμηνεία των ενεργειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Αυστρίας σε τέτοιο βαθμό, ώστε να προσφέρει επιχειρήματα ακόμη και για την κατάλυση της δημοκρατίας.

Βασιζόμενοι στην αντίδραση της Ένωσης, έσπευσαν να ανακαλύψουν τη θεωρία «της επιθετικής δημοκρατίας», που θα νομιμοποιεί τον αποκλεισμό από την πολιτική ζωή, γιατί όχι και τη δίωξη, όσων δεν συμμορφώνονται στις υποδείξεις.

Όχι, βεβαίως, των ομοϊδεατών του Χάιντερ, Γκρίζων Λύκων, που μετέχουν στην κυβέρνηση Ετζεβίτ, αλλά των Κούρδων και των ισλαμιστών. Για ποιο παράδειγμα προς τις υποψήφιες προς ένταξη χώρες μπορεί να γίνει λόγος επομένως;

Αν πράγματι οι 14, που ομόφωνα καταδίκασαν την Αυστρία, θεωρούν ότι οι πολιτικές εξελίξεις σε μια χώρα-μέλος αποτελούν «εσωτερική υπόθεση» της Ευρώπης, πρέπει πρώτα να ορίσουν τους κανόνες, ώστε να αποκλεισθούν οι όποιες παρερμηνείες. Η διακυβερνητική διάσκεψη θα μπορούσε κάλλιστα να προωθήσει τη δημιουργία της «πολιτικής Ευρώπης», γιατί περί αυτού πρόκειται, και οι 15 ηγέτες να θεσμοθετήσουν με την αναθεώρηση της συνθήκης της Ρώμης στο τέλος του χρόνου. Αλλά το θέμα ούτε καν τίθεται προς συζήτηση στη διακυβερνητική, γιατί αφορά άμεσα τον περιορισμό της εθνικής κυριαρχίας.

Και η αντίδραση σε μια τέτοια εξέλιξη είναι έντονη, όπως αποκαλύπτει η στάση της Βρετανίας στις συζητήσεις που γίνονται για την κατάρτιση του νέου «ευρωπαϊκού χάρτη βασικών δικαιωμάτων». Οι διεξαγόμενες, όμως, επίσημες συζητήσεις για την αναθεώρηση της «ευρωπαϊκής σύμβασης για τα ανθρώπινα δικαιώματα» και την ενσωμάτωση των «βασικών δικαιωμάτων» στον καταστατικό χάρτη της Ένωσης δείχνουν ότι δεν έχει εγκαταλειφθεί η ιδέα της «πολιτικής Ευρώπης». Μόνο που πρόκειται για ένα δύσκολο και μακροχρόνιο εγχείρημα με πολλές παγίδες, γι’ αυτό και απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή.