Όταν οι Θεσμοί προσβάλλονται.
Γράφει η Μάρω Σιδέρη*
Ειπώθηκε
από τον πρωθυπουργό της Τουρκίας: ο
πατριάρχης Κων/πόλεως είναι ένας απλός
πολίτης κι όχι ένας οικουμενικός
πνευματικός ηγέτης. Ένας απλός πολίτης!
Ο άνθρωπος που γίνεται εκφραστής ενός
θεσμού ιερού για εκατομμύρια πιστούς,
είναι για όσους δεν ασπάζονται το
θρήσκευμα που υπηρετεί, ένας απλός
πολίτης! Ενδιαφέρουσα άποψη, την οποία
φυσικά έσπευσαν να αποδοκιμάσουν οι υπό
χριστιανών (ορθοδόξων και μη) εκλεγμένοι
ηγέτες, αδιαφορώντας, πιστεύω, για την
ουσία της.
Δεν
ξέρω εάν θα υπάρξει εποχή κατά την οποία
η πίστη στους θεσμούς και η πίστη στη
Δημοκρατία θα μπορέσουν να συνυπάρξουν
αρμονικά, αλλά σίγουρα στις μέρες μας
μια τέτοια συνύπαρξη φαντάζει ουτοπία,
παρά τα μεγάλα λόγια. Απ' την άλλη, δεν
μπορώ να φανταστώ το μέλλον της Ευρώπης,
εάν τα νέα μέλη της είναι αποφασισμένα
να μην σεβαστούν την ιστορία της-καλή ή
κακή- την πίστη της πλειοψηφίας και
κυρίως εάν ακυρώσουν κάθε μη πολιτικό
θεσμό. Η δύναμη μιας πολυμορφικής
κοινωνίας, όπως είναι η Ευρώπη, είναι η
οικονομική και πολιτική της ανάπτυξη,
αλλά κακά τα ψέματα: Η οικονομία και η
πολιτική στηρίζονται στις ανθρώπινες
μάζες, οι οποίες λειτουργούν με βάση τα
ιδανικά και τις αξίες τους. Ο λόγος για
τον οποίο η Ευρώπη έφτασε εδώ που έχει
φτάσει, είναι η εμπιστοσύνη που της
έδειξαν οι πολίτες των κρατών -μελών: Της
δείξαμε εμπιστοσύνη γιατί μας επιτρέπει
να πιστεύουμε σε αυτό που πιστεύουμε,
γιατί βλέπουμε αγαπημένους θεσμούς μας
να έχουν λόγο ή τουλάχιστο να δέχονται
τιμές -ειλικρινείς ή κροκοδείλιες- από
την πολιτική της ηγεσία. Για να το πω πιο
απλά δεν νομίζω ότι ο απλός Ιταλός θα
δεχόταν ευχάριστα μια πολιτική
συνύπαρξη με τον Έλληνα του οποίου ο
εκπρόσωπος, θα ακύρωνε τον Πάπα ως
πνευματικό ηγέτη. Δεν νομίζω επίσης ότι
θα μου άρεσε να άκουγα το πρωθυπουργό
της χώρας μου απευθυνόμενο σε Ισπανούς,
Βρετανούς, ή Ολλανδούς να ακυρώνει το
θεσμό της βασιλείας, μολονότι προσωπικά
διαφωνώ κάθετα με τον συγκεκριμένο
θεσμό. Ξέρω όμως ότι αυτή ακριβώς είναι η
δύναμη και η ομορφιά της Ευρωπαϊκής
οικογένειας: Ο Σεβασμός σε θεσμούς που -
ενδεχομένως - δεν θα επέλεγα να ασπαστώ.
Εάν θέλω να είμαι Ευρωπαίος, πρέπει να
εγκαταλείψω την τακτική της απαξίας για
ό,τι δεν ασπάζομαι προσωπικά, γιατί αυτό
που εγώ απεχθάνομαι, ο συμπατριώτης μου
Ευρωπαίος το λατρεύει. Αυτό με το οποίο
δε συμφωνώ, αποτελεί κινητήρια δύναμη
για κάποιον άλλον, ο οποίος όπως κι εγώ,
αγωνίζεται να κρατήσει την Ευρωπαϊκή
μηχανή καλοδιατηρημένη και ισχυρή.
Όταν
η δήλωση ενός πρωθυπουργού προσβάλλει
μεγάλες κοινωνικές ομάδες και
εκμηδενίζει ιερούς θεσμούς, αναρωτιέμαι
και για την ικανότητα του - προσωπική και
πολιτική- να ενταχθεί σε μια ευρύτερη
πολιτική ομάδα ( εν προκειμένω την
Ευρωπαϊκή) και για τη διάθεσή του για
πραγματική Δημοκρατία. Πολύ περισσότερο
με απασχολεί η υποβάθμιση ενός
πνευματικού ηγέτη και της ιστορίας που
τον ακολουθεί, όταν η έδρα του βρίσκεται
στο κράτος που τον απαξιώνει. Ποιος
μπορεί ουσιαστικά να εγγυηθεί την
ασφάλειά του, εάν η πολιτική αρχή δεν
έχει τη διάθεση να σεβαστεί την ιστορική
του αξία και τον ρόλο του στην παγκόσμια
πραγματικότητα;
Για
να μην παρεξηγηθώ, οι σκέψεις αυτές δεν
έχουν να κάνουν με τη γενικότερη θέση
μου απέναντι στη γείτονα χώρα, ούτε με το
θεό που λατρεύω. Η συγκεκριμένη χώρα και
ο συγκεκριμένος θρησκευτικός ηγέτης
δίνουν μόνο την αφορμή για περαιτέρω
σκέψη, που πρέπει να γίνει, εφόσον πλέον
το «χωριό» μας μεγάλωσε. Στην Ευρώπη
υπάρχει χώρος για άλλες θρησκείες πέραν
της Χριστιανικής, μόνο εφόσον εκείνες
επιδείξουν τον σεβασμό στον οποίο
στηρίζεται η αρχή της Ανεξιθρησκίας.
Αυτό που έχω δικαίωμα να απαιτώ ως
Ελληνίδα, ως πολίτης της Ευρώπης και ως
Χριστιανή, είναι να συνυπάρχω αρμονικά
με τους υπόλοιπους ευρωπαίους πολίτες,
χωρίς να με απειλεί η πιθανότητα
φανατικής έξαρσης, γιατί αυτό εκτός των
άλλων θα ζημιώσει και την πολιτική και
οικονομική δύναμή μας. Έχω λοιπόν
δικαίωμα να απαιτήσω από τους ηγέτες της
Ευρώπης - πραγματικούς και εν δυνάμει- να
σεβαστούν τις αξίες και τους Θεσμούς που
μας ενισχύουν ως άτομα, γιατί μόνο
αισθανόμενοι ασφαλείς ατομικά, μπορούμε
να υπηρετήσουμε την κοινωνία στην οποία
ανήκουμε.
Τα
πιστεύω μας δεν είναι ελάσσονος
σημασίας γι' αυτό και οι εκφραστές τους
δεν είναι απλοί πολίτες: Είναι
στυλοβάτες της κοινωνίας μας και αρωγοί
στο μεγάλο αγώνα που λέγεται Ενωμένη
Ευρώπη. Κάθε προσπάθεια αμφισβήτησης
προέρχεται μόνο από εκείνους που δεν
επιθυμούν την ευδοκίμησή του, ή από
όσους δεν ενδιαφέρονται για πραγματική
Ελευθερία κι αυτοί δεν έχουν θέση στην
Ευρώπη που έμαθα να αγαπάω και να
επιθυμώ.
----------------
*
(Η Μάρω Σιδέρη γεννήθηκε στην Παιάνια.
Σπούδασε Θεολογία στο Πανεπιστήμιο των
Αθηνών και συνέχισε τις μεταπτυχιακές
της σπουδές στην Αγγλία πάνω στα
Παιδαγωγικά. -Theology
and religion Studies
in Primary Education
και T.Ε. S.O.L.- Παράλληλα
με τις σπουδές της, ασχολείται με τη
διδασκαλία Αγγλικών, ενώ αρθρογραφεί
για την εφημερίδα του Ελληνικού Ερυθρού
Σταυρού).
